บริการที่ปรึกษา ISO/IEC 42001:2023 (AIMS)
ปัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence: AI) กำลังกลายเป็นเทคโนโลยีหลักในการขับเคลื่อนองค์กรในทุกอุตสาหกรรม แต่การใช้งาน AI ให้ “มีประสิทธิภาพ” อย่างเดียวอาจไม่เพียงพอ หากองค์กรยังขาดกรอบ AI Governance, การบริหารความเสี่ยง และความรับผิดชอบที่ชัดเจน
ACIS Professional Center ให้บริการที่ปรึกษา ISO/IEC 42001:2023 ซึ่งเป็นมาตรฐานสากลด้าน Artificial Intelligence Management System (AIMS) เพื่อช่วยให้องค์กรสามารถใช้ AI ได้อย่างเป็นระบบ โปร่งใส ตรวจสอบได้ และสอดคล้องแนวทางสากลด้าน AI Governance ครอบคลุม People / Process / Technology
ให้บริการได้ทั้งแบบ Onsite ในกรุงเทพฯ (Bangkok) และปริมณฑล หรือ Remote/Hybrid ทั่วประเทศไทย
โฟกัสหลักของบริการ
- สร้างระบบบริหารจัดการ AI ที่ดูแลได้ตลอดวงจรชีวิต (Design → Develop → Test → Deploy → Monitor → Improve)
- ลดความเสี่ยงเรื่อง Bias, ความผิดพลาดของโมเดล, ผลกระทบต่อผู้ใช้งาน และความเสี่ยงด้าน Compliance
- Thailand (Onsite/Remote/Hybrid) — Bangkok / ปริมณฑล / ต่างจังหวัด
- AI Governance + Risk + Accountability
- ISO/IEC 42001:2023 Readiness
ISO/IEC 42001:2023 คืออะไร
ISO/IEC 42001:2023 เป็นมาตรฐานสากลที่กำหนดข้อกำหนดสำหรับการจัดตั้ง ดำเนินงาน บำรุงรักษา และปรับปรุงระบบบริหารจัดการปัญญาประดิษฐ์ (AIMS) โดยมุ่งเน้นการบริหาร AI ตลอดวงจรชีวิต พร้อมคำนึงถึง ความโปร่งใส ความเป็นธรรม ความปลอดภัย และ ความรับผิดชอบ ต่อผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย
ครอบคลุมอะไรบ้าง
| ครอบคลุมอะไร | ตัวอย่างสิ่งที่องค์กรต้องบริหาร |
|---|---|
| AI Lifecycle Governance | การกำกับดูแลตั้งแต่การออกแบบ/พัฒนา/ทดสอบ/ใช้งาน/ติดตามผล/ปรับปรุง |
| AI Risk Management | Bias, Model error, Robustness, Data quality, Security, Privacy, Impact ต่อผู้ใช้ |
| Accountability & Documentation | บทบาทหน้าที่, การอนุมัติ, Evidence/Records, Traceability, การตรวจสอบย้อนกลับ |
| Continuous Improvement | Metrics, Monitoring, Incident/Issue management, Lessons learned, Corrective action |
ทำไมองค์กรควรนำ ISO/IEC 42001 มาใช้
| ประโยชน์หลัก | ผลลัพธ์เชิงธุรกิจ/Compliance |
|---|---|
| สร้างกรอบ AI Governance ที่ชัดเจน | ตัดสินใจเรื่อง AI ได้เป็นระบบ มีเจ้าของงาน และมีเกณฑ์กำกับดูแลที่ตรวจสอบได้ |
| ลดความเสี่ยงจากการใช้ AI | ลดโอกาสเกิด Bias/ความผิดพลาดของโมเดล/ผลกระทบต่อผู้ใช้งาน และลดความเสี่ยงด้านชื่อเสียง |
| เพิ่มความเชื่อมั่นให้ลูกค้า/คู่ค้า/ผู้กำกับ | แสดงความโปร่งใสและความรับผิดชอบของระบบ AI ด้วยเอกสารและหลักฐานที่พร้อมตรวจ |
| สนับสนุนการปฏิบัติตามกฎหมาย/ข้อกำหนดด้าน AI ที่กำลังพัฒนา | จัดทำระบบและกระบวนการให้พร้อมต่อข้อกำกับใหม่ ลดงานแก้ไขย้อนหลัง |
| เตรียมความพร้อมสู่การตรวจรับรอง | มี Roadmap, Internal audit readiness และ Evidence pack สำหรับ Stage 1/Stage 2 |
โครงสร้างของระบบบริหารจัดการ AI (AIMS)
ระบบ AIMS ตาม ISO/IEC 42001 ครอบคลุมองค์ประกอบสำคัญ เช่น การกำหนดนโยบายและบทบาทของผู้บริหาร การบริหารความเสี่ยงด้าน AI การกำหนดกระบวนการควบคุม การติดตามและประเมินผล และการปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง
| องค์ประกอบ AIMS | สิ่งที่ควรมีในองค์กร |
|---|---|
| AI Policy & Leadership | นโยบาย AI, AI principles, โครงสร้างคณะทำงาน/กรรมการ, บทบาทและการอนุมัติ |
| AI Risk & Impact | การประเมินความเสี่ยง/ผลกระทบ, การจัดลำดับความเสี่ยง, มาตรการลดความเสี่ยง |
| Controls & Operational Process | Process ควบคุมข้อมูล/โมเดล, การทดสอบ, Change control, Human oversight |
| Monitoring & Performance | ตัวชี้วัด, Monitoring drift/quality, การทบทวนประสิทธิภาพ, Issue tracking |
| Incident & Continuous Improvement | การจัดการเหตุ/ข้อผิดพลาดของ AI, corrective action, lessons learned, improvement plan |
บริการที่ปรึกษา ISO/IEC 42001 โดย ACIS Professional Center
1) การประเมินความพร้อมและวิเคราะห์ช่องว่าง (Gap Analysis)
- ประเมินสถานะการใช้งาน AI ขององค์กรเทียบกับข้อกำหนด ISO/IEC 42001:2023
- ระบุช่องว่างด้าน Governance, Risk, Process, Controls และ Evidence
- จัดทำแผนปรับปรุงแบบ Prioritized Roadmap (Quick wins → ระยะยาว)
2) ออกแบบระบบกำกับดูแลและบริหารความเสี่ยงด้าน AI (AI Governance & Risk)
- ให้คำปรึกษาการจัดทำโครงสร้าง AI Governance, นโยบาย และบทบาทหน้าที่
- วางแนวทางบริหารความเสี่ยง AI เช่น Bias, Model error, Security/Privacy, Impact ต่อผู้ใช้งาน
- กำหนดกระบวนการควบคุมและเกณฑ์การอนุมัติให้เหมาะกับบริบทธุรกิจ
3) อบรมและสร้างความเข้าใจ (Training & Awareness)
- อบรมผู้บริหารและบุคลากรที่เกี่ยวข้องให้เข้าใจข้อกำหนดมาตรฐานและบทบาทตามระบบ AIMS
- ปรับเนื้อหาตามบทบาท: Management / Product / Data / IT / Security / Compliance
4) สนับสนุนการนำระบบไปใช้งานจริง (Implementation Support)
- ช่วยจัดทำเอกสาร ขั้นตอนการทำงาน และแนวปฏิบัติให้ระบบ AIMS “ใช้งานได้จริง”
- ช่วยออกแบบ workflow เช่น AI change management, model validation/testing, monitoring & reporting
- แนะนำหลักฐาน (Evidence) ที่ต้องเก็บเพื่อรองรับการตรวจประเมิน
5) เตรียมความพร้อมสู่การตรวจรับรอง (Internal Audit & Certification Readiness)
- สนับสนุนการตรวจประเมินภายใน (Internal Audit) และ Management Review
- เตรียมความพร้อมสำหรับ Stage 1 / Stage 2 พร้อมซ้อมตอบคำถาม
- แนะแนวการแก้ไขข้อบกพร่อง (Nonconformity) และแผนปรับปรุงต่อเนื่อง
จุดเด่นของ ACIS Professional Center
- มีประสบการณ์ด้านการให้คำปรึกษาระบบบริหารตามมาตรฐาน ISO และการทำงานเชิงปฏิบัติ
- เข้าใจการประยุกต์ใช้ AI ในการดำเนินงานขององค์กรจริง (People/Process/Technology)
- สามารถบูรณาการ ISO/IEC 42001 ร่วมกับมาตรฐานอื่น เช่น ISO/IEC 27001 และ ISO/IEC 27701
- ให้บริการทั้งแบบ Onsite และ Remote ครอบคลุม Bangkok และทั่วประเทศไทย
องค์กรที่เหมาะกับบริการนี้
- องค์กรที่ พัฒนา, ใช้งาน หรือ ให้บริการ ระบบ AI
- องค์กรที่ต้องการยกระดับการกำกับดูแลและบริหารความเสี่ยงด้าน AI
- องค์กรที่ต้องการสร้างความเชื่อมั่นให้ลูกค้าและคู่ค้า
- องค์กรที่ต้องการเตรียมความพร้อมสู่การรับรองมาตรฐานสากล
วิธีทำงานของ ACIS Professional Center
| Step | รายละเอียด |
|---|---|
| 1 | Kickoff & Scope: ระบุ use cases, ระบบ AI, ผู้เกี่ยวข้อง และขอบเขต AIMS |
| 2 | Gap Analysis: เทียบข้อกำหนด ISO/IEC 42001:2023 พร้อมสรุปช่องว่างและความเสี่ยง |
| 3 | Design: ออกแบบ AI Governance, AI risk process และ controls พร้อมเอกสาร/เทมเพลต |
| 4 | Implement: ช่วยปรับใช้จริง สร้าง workflow และเก็บ Evidence |
| 5 | Audit Readiness: Internal audit + Management review + เตรียม Stage 1/Stage 2 |
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ISO/IEC 42001:2023 ใช้กับองค์กรประเภทใด
คำตอบ: เหมาะกับทุกองค์กรที่ พัฒนา, ใช้งาน หรือ ให้บริการ ระบบ AI ไม่ว่าจะเป็นองค์กรขนาดเล็ก กลาง หรือใหญ่
องค์กรที่ยังไม่พัฒนา AI เอง สามารถขอการรับรองได้หรือไม่
สามารถจัดทำ AIMS ให้ครอบคลุมการ ใช้งาน AI ขององค์กร (เช่น ใช้ AI จากผู้ให้บริการภายนอก/แพลตฟอร์มสำเร็จรูป) โดยเน้นการกำกับดูแล ความเสี่ยง การคัดเลือกผู้ให้บริการ และการควบคุมตลอดวงจรชีวิตการใช้งาน รวมถึงการเก็บ Evidence เพื่อการตรวจประเมิน
ISO/IEC 42001 แตกต่างจาก ISO/IEC 27001 อย่างไร
ISO/IEC 27001 โฟกัสระบบบริหารจัดการความมั่นคงปลอดภัยสารสนเทศ (ISMS) ขณะที่ ISO/IEC 42001 โฟกัสการกำกับดูแลและบริหารความเสี่ยงของระบบ AI ตลอดวงจรชีวิต เช่น Bias, model performance, monitoring, human oversight และ accountability
ระยะเวลาในการเตรียมความพร้อมเพื่อขอรับรองใช้เวลานานเท่าใด
ขึ้นอยู่กับจำนวน use cases, ความซับซ้อนของระบบ AI และความพร้อมด้าน governance/เอกสาร/หลักฐาน โดยปกติจะเริ่มจากการทำ Gap Analysis เพื่อประเมินและวาง Roadmap ที่เหมาะสม
ACIS Professional Center ช่วยเตรียมการตรวจรับรองหรือไม่
ช่วยครบตั้งแต่ Gap Analysis, ออกแบบ AIMS, สนับสนุนการนำไปใช้จริง, Internal Audit, Management Review ไปจนถึง Stage 1 / Stage 2 readiness พร้อมซ้อมตอบคำถามและแนะนำการปิดประเด็น Nonconformity
ยกระดับ AI Governance ด้วย ISO/IEC 42001:2023 ในประเทศไทย
ติดต่อ ACIS Professional Center เพื่อเริ่ม Gap Analysis และวาง Roadmap AIMS ที่ใช้งานได้จริง โปร่งใส ตรวจสอบได้ และพร้อมต่อการตรวจประเมิน