แม้ประเทศไทยจะมีการบังคับใช้กฎหมายหลายฉบับเพื่อจัดการปัญหาอาชญากรรมทางเทคโนโลยี ไม่ว่าจะเป็น พ.ร.บ. คอมพิวเตอร์, พ.ร.บ. ไซเบอร์, พ.ร.บ. คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล (PDPA) รวมถึงล่าสุดคือ พระราชกำหนดมาตรการป้องกันและปราบปรามอาชญากรรมทางเทคโนโลยี พ.ศ. 2566 และฉบับแก้ไขเพิ่มเติม แต่สถานการณ์ความเสียหายกลับยังมีอยู่อย่างต่อเนื่อง จากสถิติความเสียหายจนถึงช่วงกลางปี 2569 พบว่าคนไทยสูญเงินรวมกว่า 34,095 ล้านบาท หรือเฉลี่ยวันละประมาณ 64 ล้านบาท บทความนี้สรุปมุมมองและบทวิเคราะห์เชิงลึกจาก ดร. ปริญญา หอมเอนก กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิด้านการรักษาความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ ที่ได้ให้สัมภาษณ์กับวารสารจุลนิติ ถึงรอยรั่วของการบังคับใช้กฎหมาย และแนวทางแก้ไขเพื่อยกระดับความมั่นคงทางดิจิทัลของไทย 1. กฎหมายใหม่ แต่ผลลัพธ์ยัง "ต่ำมาก" เจตนารมณ์ของกฎหมายใหม่ต้องการกระจายความรับผิดชอบ (Shared Responsibility) ให้ครอบคลุม 4 ฝ่าย ได้แก่ ผู้เสียหาย ธนาคาร ผู้ให้บริการเครือข่ายมือถือ (Operator) และแพลตฟอร์มโซเชียลมีเดีย แต่ในทางปฏิบัติ เมื่อคดีถึงชั้นศาล ภาระมักตกอยู่ที่ผู้เสียหายและธนาคารฝ่ายละครึ่ง โดยยังไม่ปรากฏกรณีที่ผู้ให้บริการเครือข่ายหรือแพลตฟอร์มต้องมาร่วมชดใช้หรือถูกปรับอย่างจริงจัง ทำให้ ดร. ปริญญา ประเมินว่าผลสัมฤทธิ์ของการบังคับใช้…

Cyber Dominance in the Age of Agentic AI: Exploring AI Sovereignty, Implementing Governance Frameworks, and Preparing Organizations for Q-Day ความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ในยุค Agentic AI: กำหนดกรอบธรรมาภิบาล เตรียมองค์กรรับมือ Q-Day CDIC 2026 งานสัมมนาด้านความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ประจำปีระดับประเทศ กลับมาอีกครั้งในวาระครบรอบ 25 ปี ภายใต้ธีมหลัก “Cyber Dominance in the Age of Agentic AI: Exploring AI Sovereignty, Implementing AI Governance Frameworks, and Preparing Organizations for Q-Day” โลกกำลังก้าวเข้าสู่จุดบรรจบของสองเทคโนโลยีพลิกโฉม (Disruptive technologies)…

โลกของความปลอดภัยทางไซเบอร์กำลังเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วและซับซ้อนขึ้นอย่างที่ไม่เคยเป็นมาก่อน ผู้นำด้านผลิตภัณฑ์ความปลอดภัยทางไอทีทุกระดับจำเป็นต้องพิจารณาและเตรียมรับมือกับ "แรงขับเคลื่อนที่ก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลง" (Disruptive forces) เพื่อกำหนดทิศทางแผนงานในอนาคต จากรายงานสรุปงานวิจัยด้านความปลอดภัยประจำปี 2026 เราได้รวบรวม 5 ตัวเปลี่ยนเกมอันดับต้นๆ (Top Disruptors) ที่จะเป็นหัวใจสำคัญของการรักษาความปลอดภัยแห่งอนาคตมาไว้ให้คุณแล้ว 1. โครงข่ายพื้นผิวการโจมตีระดับโลก (Global Attack Surface Grid) และการป้องกันแบบไซเบอร์คิเนติก ในยุคที่ระบบดิจิทัลและระบบโลกกายภาพ (Physical systems) ผสานรวมกัน ภัยคุกคามไม่ได้หยุดอยู่แค่บนหน้าจออีกต่อไป หุ่นยนต์ที่ขับเคลื่อนด้วย AI ยานยนต์ไร้คนขับ และระบบอัตโนมัติในอุตสาหกรรม ล้วนเชื่อมต่อกับเครือข่ายดิจิทัล ทำให้การโจมตีเพียงจุดเดียวอาจส่งผลกระทบเป็นลูกโซ่ถึงชีวิตและความปลอดภัยของมนุษย์ได้ ด้วยเหตุนี้ แนวคิด "ความปลอดภัยไซเบอร์คิเนติก" (Cyberkinetic Security) จึงเกิดขึ้น โดยจะให้ความสำคัญกับการปกป้องสินทรัพย์ทางกายภาพและความปลอดภัยของมนุษย์ เหนือกว่าการรักษาความลับของข้อมูลแบบดั้งเดิม มีการคาดการณ์ว่าภายในปี 2030 การลงทุนด้านความปลอดภัยใหม่ๆ อย่างน้อย 50% สำหรับระบบอัตโนมัติ จะมุ่งเน้นไปที่มาตรการรักษาความปลอดภัยแบบไซเบอร์คิเนติกเป็นหลัก 2. แพลตฟอร์มความน่าเชื่อถือและความถูกต้องทางดิจิทัล (Digital Trust and Authenticity Platforms) ปัจจุบัน…

ภัยคุกคามทางไซเบอร์ที่เกี่ยวข้องกับบุคคลที่สาม (Third-party) หรือห่วงโซ่อุปทาน ถือเป็นหนึ่งในสามภัยคุกคามสูงสุดที่องค์กรต้องเตรียมรับมือ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในยุคที่มีการนำเทคโนโลยี AI มาใช้อย่างแพร่หลายซึ่งทำให้ความเสี่ยงเติบโตขึ้นอย่างต่อเนื่อง อย่างไรก็ตาม องค์กรมักจะให้ความสำคัญกับการตรวจสอบสถานะความปลอดภัยเฉพาะช่วงก่อนเริ่มทำสัญญาเท่านั้น ทำให้พลาดโอกาสสำคัญที่สุดในช่วง "การต่ออายุ" (Renewal) และ "การสิ้นสุดสัญญา" (Termination) ซึ่งแท้จริงแล้วเป็นช่วงเวลาที่องค์กรสามารถลดความเสี่ยงและเพิ่มอำนาจต่อรองได้อย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด เพื่อให้การจัดการความเสี่ยงจากบุคคลที่สามมีความยืดหยุ่นและรัดกุม องค์กรควรปรับปรุงกระบวนการผ่าน 4 กิจกรรมหลักดังต่อไปนี้: 1. การประเมินความเสี่ยงทางไซเบอร์ซ้ำ (Cybersecurity Risk Reassessment) การบริหารจัดการความเสี่ยงไม่ใช่สิ่งที่จะทำเพียงครั้งเดียวจบ แต่ต้องทำเป็นกระบวนการอย่างต่อเนื่อง ในช่วงต่ออายุสัญญา องค์กรควรแยกแยะว่าผู้ให้บริการรายใดสามารถเข้าสู่ กระบวนการต่ออายุแบบเร่งด่วน (Fast-tracked) ได้ หรือรายใดที่ต้อง ประเมินซ้ำอย่างเข้มงวด ปัจจัยที่ต้องพิจารณาเพื่อใช้ประเมินความเสี่ยงอย่างเข้มงวด ได้แก่: ความสำคัญต่อธุรกิจที่เพิ่มขึ้น: ขอบเขตการทำงานที่กว้างขึ้น หรือความเสี่ยงจากการพึ่งพาผู้ให้บริการรายเดียวมากเกินไป (Concentration risk) ความเสี่ยงด้านไซเบอร์ที่สูงขึ้น: เช่น ผู้ให้บริการเคยถูกละเมิดความปลอดภัย, มีการเข้าถึงข้อมูลมากขึ้น, มีการใช้ AI เพิ่มขึ้น, หรือมีการเปลี่ยนแปลงกฎระเบียบ การประเมินคุณภาพการสื่อสาร: หากผู้ให้บริการมีการสื่อสารที่เชิงรุกและช่วยแก้ปัญหา สิ่งนี้จะเป็นตัวบ่งชี้ที่ดีถึงความสามารถในการจัดการความเสี่ยงในอนาคต และสามารถพิจารณาเร่งรัดการต่ออายุสัญญาได้ 2. การปรับปรุงแผนความต่อเนื่องทางธุรกิจ…

ในโลกที่ภัยคุกคามทางไซเบอร์มีความซับซ้อนและพัฒนาอย่างไม่หยุดยั้ง การตั้งรับและป้องกันอาจไม่เพียงพออีกต่อไป ผู้นำด้านไอทีและผู้บริหารเริ่มตระหนักว่าการป้องกันอุบัติการณ์ทางไซเบอร์ให้ได้ 100% นั้นเป็นเป้าหมายที่เป็นไปไม่ได้ แนวโน้มใหม่ที่กำลังจะเกิดขึ้นคือการปรับเปลี่ยนกลยุทธ์ครั้งใหญ่ โดยลดการพึ่งพาวิธีคิดแบบ "การป้องกัน" (Prevention) และหันมาให้ความสำคัญกับ "การจำกัดความเสียหาย" (Limiting Harm) และ "การดำเนินธุรกิจอย่างต่อเนื่อง" แทน นี่คือสัญญาณของการเปลี่ยนผ่านจากยุคของความมั่นคงปลอดภัยไซเบอร์ (Cybersecurity) สู่ยุคของ "ความยืดหยุ่นทางไซเบอร์" (Cyber Resilience) อย่างเต็มตัว การเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ (The Big Shift) ภายในปี 2028 คาดว่า 50% ของผู้บริหารระดับ CISO (Chief Information Security Officer) จะเปลี่ยนชื่อโปรแกรมความปลอดภัยของตนเป็น "ความยืดหยุ่นทางไซเบอร์" อย่างเป็นทางการ การเปลี่ยนแปลงนี้ไม่ใช่แค่เรื่องของการเล่นคำ แต่เป็นกระบวนทัศน์ใหม่ที่มองว่าเป้าหมายหลักของการรักษาความปลอดภัยคือการลดผลกระทบทางธุรกิจให้เหลือน้อยที่สุดเมื่อเกิดเหตุการณ์ที่ไม่คาดฝัน 4 เทรนด์สำคัญด้านความยืดหยุ่นทางไซเบอร์ที่คุณต้องรู้ 1. ยอมรับว่า "การฟื้นฟูระบบ" คือเป้าหมายหลัก หมดยุคของการพยายามป้องกันทุกการโจมตี องค์กรและผู้บริหารระดับสูงต้องหันมาสนับสนุนแนวทางการจำกัดความเสียหาย โดยตระหนักว่าเราอาจไม่สามารถหยุดยั้งทุกการโจมตีได้ แต่เราสามารถควบคุมผลกระทบได้ หากองค์กรยังยึดติดกับโมเดลที่เน้นแต่การป้องกันแบบล้าสมัย จะพบว่าตนเองไม่พร้อมรับมือเมื่อระบบถูกเจาะ ส่งผลให้เกิดความเสียหายทางการเงินและชื่อเสียงอย่างรุนแรง…

ในยุคที่ระบบดิจิทัลและระบบกายภาพถูกหลอมรวมเข้าด้วยกันอย่างแยกไม่ออก เครือข่ายพื้นที่การโจมตีระดับโลก (Global Attack Surface Grid หรือ GASG) ได้ขยายตัวขึ้นอย่างมหาศาล การเปลี่ยนแปลงนี้ทำให้เกิดความเสี่ยงรูปแบบใหม่ที่เรียกว่า "ภัยคุกคามแบบ Cyberkinetic" ซึ่งเปลี่ยนจากการมุ่งโจมตีข้อมูลดิจิทัลแบบดั้งเดิม มาเป็นการพุ่งเป้าไปที่สินทรัพย์สำคัญทางกายภาพและคุกคามความปลอดภัยในชีวิตของมนุษย์โดยตรง ทำไมแนวทางความปลอดภัยแบบเดิมถึงไม่เพียงพออีกต่อไป? ผู้บริหารระดับ C-level จะต้องตระหนักว่าเรื่องนี้ได้กลายเป็นความรับผิดชอบระดับคณะกรรมการบริษัทแล้ว เนื่องจากภัยคุกคามทางดิจิทัลสามารถลุกลามไปสู่การทำลายล้างทางกายภาพหรือสร้างความเสียหายต่อสิ่งแวดล้อมได้อย่างรวดเร็ว ระบบป้องกันทางไซเบอร์แบบตอบสนอง (Reactive) ที่เราคุ้นเคยนั้นล้าสมัยไปแล้วเมื่อต้องเผชิญกับภัยคุกคามที่ขับเคลื่อนด้วยเทคโนโลยี AI องค์กรในยุคนี้จึงต้องเปลี่ยนกระบวนทัศน์จากการเน้น "ความปลอดภัยจากการออกแบบ (Security by design)" ไปสู่ "ความยืดหยุ่นจากการออกแบบ (Resilience by design)" โดยมุ่งลงทุนในโซลูชันที่สามารถรับประกันได้ว่าระบบจะยังคงทำงานต่อไปได้แม้ในขณะที่กำลังถูกโจมตีทางกายภาพผ่านเครือข่ายไซเบอร์ 3 อุตสาหกรรมหลักที่เผชิญกับความเสี่ยงรุนแรงที่สุด เมื่อเส้นแบ่งระหว่างโลกดิจิทัลและการปฏิบัติการจริงพังทลายลง อุตสาหกรรมที่ใช้เทคโนโลยีควบคุมอุปกรณ์ทางกายภาพโดยตรงจะได้รับผลกระทบเป็นกลุ่มแรก ได้แก่: การขนส่งและยานพาหนะอัตโนมัติ: เมื่อยานยนต์ไร้คนขับระดับ 4 และ 5 เริ่มวิ่งบนถนนสาธารณะ ยานพาหนะเหล่านี้ต้องพึ่งพาการเชื่อมต่อเครือข่ายตลอดเวลา หากแฮกเกอร์สามารถเจาะระบบเครือข่ายควบคุมภายในรถ (CAN Bus - Controller Area Network)ได้เพียงครั้งเดียว พวกเขาอาจสามารถควบคุมการเคลื่อนที่ของรถจากระยะไกล และเปลี่ยนรถยนต์ให้กลายเป็นอาวุธบนท้องถนนได้…